Investigadores de Vigo e Cruz Vermella analizan a eficacia de terapias con realidade virtual en Castro Ribeiras de Lea
O equipo investigador do Grupo HealthyFit, do Instituto de Investigación Galicia Sur e da Universidade de Vigo, realizou recentemente dous estudos destinados a avaliar a eficacia de terapias físico-cognitivas apoiadas por tecnoloxías de realidade virtual e dirixidas a casos de dano cerebral adquirido; un enfoque totalmente novo, xa que ata o de agora non hai evidencia científica do uso deste tipo de terapias en persoas con este cadro clínico.
Ambos estudos desenvolvéronse en colaboración coa Cruz Vermella Lugo en residentes do Centro de Parálise e Dano Cerebral e do Centro de Patoloxía Dual de Castro Ribeiras de Lea, utilizando terapias innovadoras a través de exergames (videoxogos activos) que permiten unha dobre estimulación: física e cognitiva.
O primeiro dos estudos, EFiCO_DCA 3.0, baséase na experiencia adquirida en proxectos previos realizados polo Grupo HealthyFit, que consisten no uso dun ciclómetro intelixente combinado con escenarios virtuais para articular un programa de exercicio físico de alta intensidade, así como diferentes aplicacións de realidade virtual para psicoterapia. Este programa, desenvolvido no Centro de Parálise e Dano Cerebral, durou 20 semanas, beneficiando a unha ducia de usuarios do centro.
O segundo estudo, EVI_CP 2.0, foi o máis innovador, xa que estaba dirixido a un grupo con comorbilidade psiquiátrica: un fenómeno moi prevalente que representa unha das principais causas de discapacidade a nivel mundial segundo o reflectido en varios estudos epidemiolóxicos, que demostraron que a maioría das persoas diagnosticadas cun trastorno mental presentan, ao longo da súa vida, polo menos outro trastorno psiquiátrico.
Este novo enfoque proposto polo Grupo HealthyFit tiña como obxectivo que 10 usuarios do Centro de Dobre Patoloxía de Castro Ribeiras de Lea realizasen un programa de fisioterapia cun exergame temático de boxeo e danza, centrado principalmente en mellorar a súa motivación cara á práctica do exercicio físico e, en segundo lugar, en observar os efectos, tanto na súa calidade de vida como en variables físicas, cognitivas e funcionais.
Esta investigación dá continuidade aos estudos previos que o Grupo HealthyFit estivo desenvolvendo desde 2024 xunto co Centro de Parálise e Dano Cerebral da Cruz Vermella en Castro Ribeiras de Lea. Os seus resultados están agora en fase de análise e agardan reflectirse en artigos científicos en revistas de impacto.
HealthyFit: referencia en terapias baseadas en exergames
Con todo, as terapias de exercicio non se utilizan con asiduidade nesta poboación e, se falamos de programas virtuais —como é o caso—, non hai constancia na evidencia científica existente, como explicou un dos investigadores do proxecto, o doutor Pablo Campo Prieto: «Ata onde sabemos, esta intervención realizada durante 12 semanas podería ser a primeira do seu tipo».
Ambas aplicacións foron completamente seguras (sen efectos adversos), divertidas para os participantes e lograron unha gran adhesión ao programa, con altos niveis de satisfacción, segundo os terapeutas encargados de supervisar os estudos.
O Grupo HealthyFit segue xerando evidencia científica neste campo e contribúe cun sólido coñecemento no uso destas tecnoloxías que empregan programas de exercicio terapéutico co apoio dos exergames (videoxogos activos) e están dirixidos a diferentes grupos: persoas maiores institucionalizadas, Parkinson, Alzheimer, esclerose múltiple, síndrome de Down, enfermidades reumáticas ou dano cerebral adquirido, entre outros.
O Grupo HealthyFit publicou máis de 30 artigos sobre este tema nos últimos cinco anos e consolidouse como un referente no campo do exercicio gamificado.
«A diversión motiva e motívate a conseguir unha alta adhesión aos programas. Os beneficios do exercicio baséanse na súa práctica habitual, polo que estes dispositivos poderían garantir un bo nivel de cumprimento», afirman os investigadores.